از دموکراسی اسلامی تا حکومت اسلامی - خیبر

معرفی کتاب:

از دموکراسی اسلامی تا حکومت اسلامی

۰۶ شهریور ۱۳۹۷ ۱۰:۳۳
کتاب «غزه تحت تسلط حماس: از دموکراسی اسلامی تا حکومت اسلامی»

پیروزی جنبش حماس در انتخابات شورای قانون‌گذاری فلسطین در سال ۲۰۰۶م. باعث شد یک بازیگر جدید در صحنة سیاست فلسطین حاضر شود. در این انتخابات، برای نخستین بار اسلام‌گرایان به وسیله ابزارهای دموکراتیک در جهان‌عرب به قدرت رسیدند.

کتاب «غزه تحت تسلط حماس: از دموکراسی اسلامی تا حکومت اسلامی»[۱]، توسط دکتر «بیورن برنر»[۲] نگاشته شده و در سال ۲۰۱۷ به چاپ رسیده است. برنر نویسنده‌ای است که تمرکز خود را بر روی سیاست‌های لبنان، فلسطین، سوریه، اردن و اسرائیل قرارداده و درخصوص مسائلی نظیر اسلام‌گرایی، دموکراسی و به‌عمل‌رسیدن این مفاهیم به مطالعه و تحقیق پرداخته است.[۳] وی هم‌اکنون مدرس دانشگاه «دفاع استکهلم»[۴] در کشور سوئد می‌باشد.[۵]

پیروزی جنبش حماس در انتخابات شورای قانون‌گذاری فلسطین در سال ۲۰۰۶م. باعث شد یک بازیگر جدید در صحنة سیاست فلسطین حاضر شود. در این انتخابات، برای نخستین بار اسلام‌گرایان به وسیله ابزارهای دموکراتیک در جهان‌عرب به قدرت رسیدند.[۶]

نویسنده در این کتاب، به بررسی حضور حماس در صحنة سیاسی فلسطین پرداخته و موضوعات زیر را مورد کنکاش قرار می‌دهد:

  • رقابت سیاسی میان جنبش‌های حماس و فتح؛
  • واکنش حماس نسبت به اقدامات گرو‌های سلفی؛
  • ایجاد نظم و به‌وجود آوردن نظام قضائی در غزه.[۷]

برنر براساس مصاحبه‌هایی که بین سال‌های ۲۰۰۹م. تا ۲۰۱۲م. با مقامات حماس و فلسطینی‌های حاضر در غزه انجام شده و همچنین مشاهدات و گزارش‌های رسانه‌ای، به تحلیل درخصوص حضور حماس در عرصة سیاست فلسطین می‌پردازد.

او یادآور می‌شود که حماس اولین نمونه‌ی تلاش برای ادغام اسلام و دموکراسی به‌عنوان ابزار حکومتی است. برنر معتقد است حضور حماس در میدان سیاست باعث بروز اختلافات و به‌وجود آمدن گروهک‌های سلفی شد که وظیفه برخورد با آن‌ها را خودِ حماس برعهده گرفت.[۸]

نویسنده از محدودیت‌های بین‌المللی در عرصه دیپلماتیک و اختلافات موجود میان حماس و فتح به عنوان چالش‌های حماس یاد می‌کند. او معتقد است در حوزه‌هایی نظیر آموزش و پرورش و مراقبت‌های بهداشتی، همکاری بین حماس و فتح حفظ شده است؛ اما برنر هرنوع اتحاد سیاسی موجود میان فتح و حماس را رد می‌کند.[۹]

کتاب «غزه تحت تسلط حماس» از هفت فصل تشکیل شده و دکتر برنر بابت نگارش این اثر، جایزه بهترین کتاب علمی سال ۲۰۱۸م. در مورد فلسطین را دریافت کرده است.[۱۰]

برنر در دو فصل ابتدایی این اثر، با طرح دو پرسش بحث و تحلیل‌های خود را آغاز می‌کند. تا چه حدی یک حزب اسلامی، هنجارها و قوانین اسلامی را در نهادهای دولتی و جامعه‌ی تحت حکومت خود رعایت و ترویج می‌کند؟ و نسبت به احکام دموکراسی لیبرال، چه نوع موضعی دارد؟ آن‌ها را رد می‌کند یا به آن‌ها احترام می‌گذارد؟ [۱۱]

در ادامه‌ی این دو فصل نیز، چالش‌های حماس و ارتباط این حزب با جنش فتح مورد کنکاش قرار می‌گیرند.

فصل سوم و چهارم جایی است که نویسنده مسئله‌ی تهدیدِ گروه‌های سلفی را پیش‌کشیده و از اتخاذ تصمیم‌های حماس در جهت افزایش قدرت، صحبت‌هایی را به‌میان می‌آورد.[۱۲]

در فصل‌های پنجم و ششم، نویسنده در خصوص نحوة عملکرد حماس در حیطة امور قضائی و قانون‌گذاری، مطالبی را بیان کرده و تحلیل‌های خود را ارائه می‌نماید.[۱۳]

برنر در انتهای اثر خود، به ارزیابی عملکرد حماس با توجه به چالش‌های پیش‌روی آن می‌پردازد. او معتقد است حماس نبست به سایر احزابی که سکولار هستند، اسلامی‌تر بوده و به مفهوم دموکراسی نیز بسیار نزدیک می‌باشد.[۱۴]

 

مجید رحیمی

 

[۱]. Gaza under Hamas: From Islamic Democracy to Islamist Governance

[۲]. Bjorn Brenner

[۳]. http://bjornbrenner.com/about/

[۴]. Swedish Defence University, Stockholm, Sweden

[۵]. https://www.amazon.com/Bj%C3%B6rn-Brenner/e/B01N6EWTTE

[۶]. https://www.booktopia.com.au/gaza-under-hamas-bjorn-brenner/prod9781784537777.html

[۷]. https://www.palestinebookawards.com/reviews/item/gaza-under-hamas

[۸]. https://www.palestinebookawards.com/reviews/item/gaza-under-hamas

[۹]. https://www.palestinebookawards.com/reviews/item/gaza-under-hamas

[۱۰]. http://bjornbrenner.com/international-book-award-middle-east-specialis/

[۱۱]. https://www.mepc.org/gaza-under-hamas-islamic-democracy-islamist-governance

[۱۲]. https://www.mepc.org/gaza-under-hamas-islamic-democracy-islamist-governance

[۱۳]. https://www.mepc.org/gaza-under-hamas-islamic-democracy-islamist-governance

[۱۴]. https://www.mepc.org/gaza-under-hamas-islamic-democracy-islamist-governance

  • facebook
  • googleplus
  • twitter
  • linkedin
لینک خبر : https://kheybar.net/?p=10902

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *