نگاهی به سابقه و روش‌های تقابل رسانه‌ای با رژیم صهیونیستی




به‌رغم همه محدودیت‌هایی که وجود دارد، ایران به عنوان یک کشور اسلامی در مقابله با هجمه‌های رسانه‌ای دشمنان، تلاش‌های مثبتی را صورت داده و مهم‌ترین بخش این تلاش‌ها «بومی کردن رسانه در مقابل جنگ روانی دشمن» است.



پایگاه صهیون پژوهی خیبر، رسانه از دیرباز قدرت تأثیرگذاری فراوانی بر اذهان عمومی داشته و نسل جدید رسانه‌ها که نسبت به نسل‌های قدیمی خود جذاب‌تر و در دسترس‌تر هستند نیز از این قاعده مستثنی نیستند. نظام‌های استکباری امروزه برای استعمار ملت‌ها و حفظ جایگاه خود از رسانه‌ها بسیار بهره می‌برند و در حقیقت از نسل جدید رسانه‌ها برای تأثیر بر افکار عمومی و سرپوش گذاشتن بر جنایات و اقدامات خود استفاده می‌کنند.

در حقیقت تنها رسالت رسانه‌های امروز اطلاع‌رسانی نیست، بلکه بسیاری از رسانه‌ها در خدمت صاحبان قدرت هستند و برای پیش‌برد اهداف این افراد و گروه‌ها شگردهای خاصی را به کار می‌گیرند.

پایگاه صهیون‌پژوهی خیبر به جهت بررسی سابقه تقابل جمهوری اسلامی با استکبار جهانی و به خصوص رژیم صهیونیستی در عرصه رسانه و چگونگی بهره‌گیری از رسانه‌های جدید برای تضعیف هرچه بیش‌تر این رژیم، مصاحبه‌ای با «استاد مهدی شکیبایی» مدیرعامل خبرگزاری قدس انجام داده است. در ادامه متن مصاحبه تقدیم می‌گردد.

  • رسانه، زمین بازی غربی‌ها
خیبر: باتوجه به اهمیت و قدرت رسانه، سؤالی که مطرح می‌شود این است که جمهوری اسلامی در این عرصه چه تلاش‌هایی را برای مقابله با رژیم‌صهیونیستی انجام داده است؟

استاد شکیبایی: رسانه به مفهومی که امروزه با آن سر و کار داریم، پدیده‌ای غربی است و جهان اسلام نیز از این ظرفیت غربی‌ها استفاده کرده است؛ به یک معنا باید گفت وقتی درخصوص رسانه صحبت می‌کنیم، پدیده‌ای مورد بحث ما است که ساخت و کنترل آن توسط غربی‌ها است. طبیعتاً در چنین وضعیتی کار بسیار دشوار است، مگر اینکه ما هم زمین بازی جدیدی طراحی کنیم و در زمین خود با دشمن مقابله کنیم.

  • تأسیس اتحادیه رادیو و تلویزیون‌های اسلامی

به‌رغم همه محدودیت‌هایی که وجود دارد، ایران به عنوان یک کشور اسلامی در مقابله با هجمه‌های رسانه‌ای دشمنان، تلاش‌های مثبتی را صورت داده و مهم‌ترین بخش این تلاش‌ها «بومی کردن رسانه در مقابل جنگ روانی دشمن» است.

جمهوری اسلامی از سال ۲۰۰۵ به بعد مجموعه تلاش‌هایی برای ایجاد رسانه‌های نوپا و مستقل با محوریت ایران صورت گرفت تا به اندازه وسع با هجمه‌های رسانه‌ای دشمن مقابله کرده و در مرحله بعد نیز گفتمان انقلاب اسلامی ایران را به دنیا معرفی کند.

این طرح نخستین بار پس از تأسیس «اتحادیه رادیو و تلویزیون‌های اسلامی» اجرا شد؛ البته جمهوری اسلامی در کنار ایجاد این اتحادیه در اتحادیه‌های دیگر در سطح منطقه و آسیا هم حضور دارد؛ اما با توجه به هم‌سو نبودن کشورهای جنوب‌شرق آسیا با گفتمان انقلاب اسلامی، از ظرفیت‌های رسانه‌ای آسیا استفاده خاصی نشد.

  • نخستین شکست رسانه‌ای اسرائیل

در سال ۲۰۰۸ جنگی در نوار غزه اتفاق افتاد و به جنگ ۲۲ روزه معروف شد. اسرائیل مدعی است که در جنگ ۱۹۶۷ در طول ۳ روز ارتش‌های اعراب را شکست داد و موفق شد خواسته‌های خود را به آن‌ها تحمیل کند؛ البته اعراب معتقدند این شکست در طول ۶ روز اتفاق افتاد.

اما جنگ ۲۲ روزه در منطقه‌ای محدود و تراکم از نظر جمعیت انجام گرفت و اسرائیل هر چه توان در زمینه‌های اقتصادی، سیاسی، دیپلماتیک و نظامی داشت به کار گرفت تا فلسطینی‌ها را واردار به تسلم‌شدن کند، اما موفق نشد.

نکته مهم اینجاست که همکاری برخی رسانه‌های هم‌گرا در منطقه تحت لوای «اتحادیه رادیو و تلویزیون‌های اسلامی» در دوران جنگ ۲۲ روزه باعث شد تا بایکوت و سانسور جنایات رژیم صهیونیستی شکسته شود. بنابراین رسانه‌های منطقه که اکثراً طرفیت‌های کمی داشتند دست در دست یکدیگر دادند و جنایاتی که اسرائیل در این جنگ صورت داد را برای مردم دنیا افشا کردند. این مسئله آن‌چنان اهمیت یافت که اهالی رسانه‌های بین‌المللی از جنگ ۲۲ روزه با تعبیر «جنگ در برابر دوربین‌ها» یاد کردند.

با جستجو کردن جنگ ۱۹۶۷ اعراب و اسرائیل، و جنگ ۱۹۷۳ مصر و سوریه با اسرائیل در موتورهای جستجوگر، فقط تصاویری از تفوق نظامی اسرائیل بر اعراب به دست می‌آید؛ اما در جنگ سال ۲۰۰۸، نه تنها جنایات رژیم صهیونیستی افشا شد، بلکه توانمندی‌های گروه‌های فلسطینی هم به سمع و نظر افکار عمومی جهان رسید. به طور کلی باید گفت در طول جنگ‌های ۸ روزه و جنگ ۵۱ روزه، بومی کردن رسانه تاحد بسیار زیادی به تقابل رسانه‌ای با دشمن کمک کرد.

  • موفقیت رسانه‌های اسلامی در انتشار جزئیات جنگ‌های ۲۰۰۸ و ۲۰۱۴ غزه

در جنگ ۲۰۰۸ و ۲۰۱۴، رسانه‌ای کردن جزئیات درگیری باعث شد تا دنیا با ماهیت اصلی رژیم صهیونیستی آشنا شود. این‌که تحلیلگران منطقه‌ای اعتقاد دارند هم‌بستگی با ملت فلسطین در طول جنگ به تحصن و تجمع‌های اعتراضی در ۵ قاره جهان منجر شد، نشان‌دهنده موفقیت رسانه‌های کوچک در همکاری با یکدیگر برای افشای جزئیات جنگ است.

در صورتی که مانند جنگ‌های گذشته، جزئیات این درگیری نیز به گوش افکارعمومی نمی‌رسید، چنین هم‌دردی جهانی و گسترده‌ای با مردم فلسطین اتفاق نمی‌افتاد. در جریان این اعتراضات بی‌سابقه در «منهتن» آمریکا علیه اسرائیل و در دفاع از فلسطینی‌ها تجمع و اعتراض مردمی صورت گرفت. در انگلیس نیز مقابل ساختمان «بی‌بی‌سی» تظاهرات صورت گفت به دلیل این‌که آن‌چه سایر شبکه‌های خبری در مورد فلسطین منتشر می‌کردند، «بی‌بی‌سی» به عنوان یک بنگاه خبرپراکنی عظیم و با سابقه پوشش نمی‌داد.

در حقیقت رسانه‌های کوچک، افکارعمومی را در یک دوگانگی قرار دادند که چطور ممکن است چنین اتفاقاتی در حال رخ دادن باشد، اما «بی‌بی‌سی» به عنوان یک رسانه جهانی، خبری را به آن اختصاص ندهد؛ همین مسئله موجب شد تا «بی‌بی‌سی» مجبور شود بخش‌هایی از اتفاقات در جنگ غزه را برای افکارعمومی به تصویر بکشد.

  • استفاده از نسل جدید رسانه‌ها
خیبر: طی سال‌های اخیر ماهواره، تلفن‌همراه و اینترنت مورد توجه و استفاده مردم قرار گرفته و به نوعی جایگزین رسانه‌ها و مطبوعات نوشتاری قدیمی‌تر شدند؛ بهره‌گیری جمهوری اسلامی از نسل جدید رسانه‌ها را چگونه ارزیابی می‌کنید؟ همچنین بفرمائید که آیا می‌توان از این رسانه‌های پرمخاطب برای تضعیف رژیم‌صهیونیستی استفاده کرد؟

استاد شکیبایی: پدیده «رسانه‌های نوپدید» که تحت عنوان «نسل سوم و چهارم وب» هم از آن‌ها یاد می‌شود، امروزه توسط بسیاری از مردم دنیا به کار گرفته می‌شوند و در حقیقت بستر مناسبی را برای تأثیرگذاری بر افکار عمومی فراهم کرده‌اند. هم اکنون جمهوری اسلامی در عرصه داخلی و ملی رسانه‌های نوپدید پیشرفت‌های چشم‌گیری داشته و به‌تازگی قدم‌هایی را برای حضور مؤثر در بعد فراملی این نسل از رسانه‌ها برداشته است.

  • پرداختن به وقایع پیرامون اسرائیل

اما در خصوص راه‌کار استفاده از نسل جدید رسانه‌ها برای تقابل رسانه‌ای با رژیم صهیونیستی باید بگویم می‌توان از فضای مجازی برای روشنگری و تأثیرگذاری بر اذهان عمومی استفاده کرد.

هر روزه اتفاقاتی در حوزه مسائل مربوط به رژیم‌صهیونیستی و فلسطین رخ می‌دهد؛ رسانه‌های جدید و فضای‌مجازی زمینه‌ای را فراهم کرده‌اند تا به هر یک از این اتفاقات به شکلی رسانه‌ای و پرحرارت پرداخته شود. همچنین باید توجه کرد پس از کاهش تب حوادث پیرامون اسرائیل، باید همچنان به این وقایع پرداخت تا اذهان عمومی هرچه بیش‌تر با جنایات و مشکلات این رژیم آشنا شوند و نیز زمینه افول رژیم صهیونیستی فراهم شود.

  • تربیت فعال رسانه‌ای

جوانان نسبت به سایر افراد آشنایی بیش‌تری با فضای مجازی و رسانه‌های امروزی دارند و همچنین استفاده آن‌ها از این رسانه‌ها بیش‌تر است؛ به عقیده من تربیت جوانانی که در حوزه فعالیت‌های رسانه‌ای تسلط داشته باشد می‌تواند پاسخ‌های قاطعانه‌تری را به هجمه‌های دشمنان بدهد.

در حقیقت تربیت جوانان متخصص در امور رسانه‌ای و فعالیت آن‌ها در این زمینه می‌تواند آسیب‌های هجوم رسانه‌ای نظام استکباری به جمهوری اسلامی، تفکر انقلاب اسلامی و مقاومت و تأثیرگذاری منفی بر افکار عمومی را کاهش دهد.

خیبر: تشکر استاد؛ ممنون از توضیحاتی که ارائه فرمودید.